Xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ như thế nào?

1. Tổng quan về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ

Hiểu rõ xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ như thế nào? là vấn đề được rất nhiều doanh nghiệp quan tâm, đặc biệt trong bối cảnh Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi 2025 có hiệu lực từ ngày 01/04/2026, bổ sung nhiều quy định mới về bảo vệ quyền lợi và xử lý vi phạm. Việc xử phạt vi phạm hành chính được thực hiện khi có hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự, bao gồm các hành vi vi phạm quyền tác giả, quyền liên quan và quyền sở hữu công nghiệp. Hiện nay, việc xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ như thế nào? được thực hiện dựa trên hai nhóm văn bản chính.

2. Khung pháp lý điều chỉnh xử phạt vi phạm hành chính về sở hữu trí tuệ

Để trả lời câu hỏi xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ như thế nào?, chúng ta cần căn cứ vào các văn bản pháp luật hiện hành. Trong lĩnh vực sở hữu công nghiệp (nhãn hiệu, sáng chế, kiểu dáng công nghiệp, chỉ dẫn địa lý, tên thương mại, bí mật kinh doanh), hình thức xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ được quy định tại Nghị định số 99/2013/NĐ-CP ngày 29 tháng 8 năm 2013 của Chính phủ (có hiệu lực từ 15/10/2013), đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 126/2021/NĐ-CP và Nghị định số 46/2024/NĐ-CP. Đây là văn bản nền tảng quy định chi tiết về các hành vi vi phạm, hình thức xử phạt, mức phạt và các biện pháp khắc phục hậu quả đối với hành vi xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp.

Đặc biệt, ngày 29/05/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 186/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 99/2013/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 15/7/2026. Nghị định mới này bổ sung biện pháp khắc phục hậu quả quan trọng là "ngăn chặn truy cập tên miền xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp" ngoài các biện pháp như buộc trả lại hoặc thu hồi. Đồng thời, Nghị định 186/2026/NĐ-CP còn sửa đổi nguyên tắc và thủ tục xử phạt, đồng thời nâng thẩm quyền phạt tiền cho người đứng đầu các lực lượng thực thi chuyên ngành lên tới 250.000.000 đồng.

3. Các hành vi bị xử phạt vi phạm hành chính về sở hữu trí tuệ

Để hiểu rõ xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ như thế nào?, cần nắm được các nhóm hành vi vi phạm chính. Nghị định số 99/2013/NĐ-CP quy định các hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực sở hữu công nghiệp bao gồm: (1) Xâm phạm quyền đối với nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý; (2) Xâm phạm quyền đối với sáng chế, kiểu dáng công nghiệp, thiết kế bố trí; (3) Xâm phạm quyền đối với tên thương mại; (4) Xâm phạm quyền đối với bí mật kinh doanh; (5) Hành vi cạnh tranh không lành mạnh liên quan đến sở hữu công nghiệp; (6) Các hành vi vi phạm quy định về đại diện sở hữu công nghiệp, giám định sở hữu công nghiệp, địa chỉ kinh doanh dịch vụ đại diện sở hữu công nghiệp. Việc xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ được áp dụng riêng biệt cho từng nhóm hành vi. Để có cái nhìn tổng quan về thực trạng vi phạm, doanh nghiệp có thể tham khảo bài viết về các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ tại Việt Nam trong thời gian gần đây.

4. Mức xử phạt vi phạm hành chính đối với từng loại hành vi

Đây là phần quan trọng nhất để giải đáp thắc mắc xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ như thế nào? về mặt mức tiền phạt cụ thể.

4.1. Xâm phạm quyền đối với nhãn hiệu

Cụ thể, đối với hành vi xâm phạm quyền đối với nhãn hiệu, người vi phạm sẽ bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng, ngoài ra buộc phải thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả. Trong trường hợp hành vi xâm phạm có liên quan đến tem, nhãn, vật phẩm mang nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý, mức phạt có thể thấp hơn từ 500.000 đồng đến 2.000.000 đồng đối với các hành vi vi phạm ở mức độ nhẹ.

4.2. Vi phạm quy định về đăng ký quyền tác giả, quyền liên quan

Hành vi vi phạm quy định về đăng ký quyền tác giả, quyền liên quan có mức xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ từ 10.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng. Mức phạt cụ thể phụ thuộc vào tính chất, mức độ vi phạm và giá trị hàng hóa vi phạm.

4.3. Xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp khác

Nghị định số 99/2013/NĐ-CP quy định khung phạt chi tiết cho từng loại hành vi xâm phạm đối với sáng chế, kiểu dáng công nghiệp, thiết kế bố trí, tên thương mại, bí mật kinh doanh và chỉ dẫn địa lý. Các mức phạt được phân định theo giá trị hàng hóa vi phạm hoặc mức độ ảnh hưởng đến chủ thể quyền. Có thể thấy, việc xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ được thiết kế linh hoạt và có phân cấp rõ ràng.

5. Các hình thức xử phạt bổ sung và biện pháp khắc phục hậu quả

Việc xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ như thế nào? không chỉ dừng lại ở phạt tiền mà còn bao gồm các hình thức xử phạt bổ sung. Cụ thể, người vi phạm có thể bị tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hành chính, bao gồm hàng hóa giả mạo nhãn hiệu hoặc chỉ dẫn địa lý, nguyên liệu, vật liệu, phương tiện được sử dụng để sản xuất hàng hóa vi phạm. Ngoài ra, người vi phạm còn có thể bị tước quyền sử dụng giấy chứng nhận đăng ký hoạt động của đại diện sở hữu công nghiệp hoặc giám định viên sở hữu công nghiệp có thời hạn.

Các biện pháp khắc phục hậu quả trong xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ bao gồm: buộc loại bỏ yếu tố vi phạm trên hàng hóa, phương tiện kinh doanh; buộc tiêu hủy tang vật vi phạm nếu không thể loại bỏ yếu tố vi phạm; buộc thu hồi hoặc trả lại tên miền vi phạm (theo quy định mới tại Nghị định 186/2026/NĐ-CP).

6. Thủ tục xử phạt và thẩm quyền xử phạt

Để hiểu xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ như thế nào? về mặt thủ tục, cần nắm rõ quy trình và cơ quan có thẩm quyền. Khi phát hiện vi phạm, người có thẩm quyền và công chức, viên chức đang thi hành công vụ lập biên bản vi phạm hành chính. Người có thẩm quyền xử phạt bao gồm: Thanh tra Bộ Khoa học và Công nghệ, Quản lý thị trường, Hải quan, Công an, Chủ tịch UBND các cấp và Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ. Mỗi hành vi vi phạm chỉ bị xử phạt một lần. Thủ tục xử phạt được thực hiện theo quy định của Luật Xử lý vi phạm hành chính, bao gồm các bước: lập biên bản, ra quyết định xử phạt, thi hành quyết định xử phạt.

7. Làm gì khi bị xử phạt vi phạm hành chính về sở hữu trí tuệ?

Khi đối diện với xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ như thế nào? với tư cách là người vi phạm, doanh nghiệp cần: (1) Hợp tác đầy đủ với cơ quan chức năng, cung cấp hồ sơ, chứng từ liên quan; (2) Nộp phạt đúng thời hạn theo quyết định xử phạt; (3) Thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả theo yêu cầu; (4) Nếu không đồng ý với quyết định xử phạt, có quyền khiếu nại hoặc khởi kiện theo quy định pháp luật. Việc hiểu rõ quy trình xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ như thế nào? sẽ giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong việc bảo vệ quyền lợi của mình. Để được tư vấn và hỗ trợ pháp lý chuyên sâu, doanh nghiệp nên thực hiện đăng ký bản quyền sở hữu trí tuệ tại khu vực miền Nam với đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm.

8. Vai trò của Vihabrand trong việc hỗ trợ xử lý vi phạm sở hữu trí tuệ

Với câu hỏi xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ như thế nào?, Vihabrand là đơn vị uy tín, chuyên cung cấp các dịch vụ pháp lý toàn diện trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ và đầu tư doanh nghiệp. Vihabrand cam kết đồng hành cùng doanh nghiệp trong việc tư vấn, xây dựng chiến lược bảo hộ, xử lý vi phạm, khiếu nại và khởi kiện các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Với đội ngũ luật sư và chuyên gia giàu kinh nghiệm, Vihabrand sẽ giúp doanh nghiệp chủ động phòng ngừa rủi ro và xử lý kịp thời khi phát sinh tranh chấp, đặc biệt trong bối cảnh các quy định về xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ ngày càng được siết chặt với Nghị định 186/2026/NĐ-CP.

9. Cập nhật những điểm mới về xử phạt vi phạm hành chính sở hữu trí tuệ năm 2026

Bước sang năm 2026, bức tranh về xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ như thế nào? có những thay đổi đáng chú ý. Nghị định số 186/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ 15/7/2026 bổ sung quy định cho phép xử lý vi phạm hành chính về sở hữu công nghiệp trên môi trường điện tử khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện về cơ sở hạ tầng, kỹ thuật. Đây là bước tiến quan trọng trong bối cảnh thương mại điện tử và các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ trên không gian mạng ngày càng gia tăng. Những thay đổi này ảnh hưởng trực tiếp đến mọi doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực thương mại điện tử, công nghệ thông tin và truyền thông.

Kết luận

Việc nắm vững xử phạt vi phạm hành chính khi vi phạm Luật sở hữu trí tuệ như thế nào? là yếu tố then chốt giúp doanh nghiệp xây dựng chiến lược kinh doanh bền vững và tránh các rủi ro pháp lý. Từ Nghị định 99/2013/NĐ-CP đến Nghị định 186/2026/NĐ-CP mới nhất, khung pháp lý về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ ngày càng hoàn thiện và chặt chẽ hơn. Vihabrand tự hào là đối tác pháp lý tin cậy, luôn đồng hành cùng doanh nghiệp trong mọi vấn đề liên quan đến sở hữu trí tuệ và đầu tư doanh nghiệp.

VĂN PHÒNG ĐẠI DIỆN DỊCH VỤ SỞ HỮU TRÍ TUỆ & PHÁP LÝ DOANH NGHIỆP – VIHABRAND CO., LTD

Kính gửi: Quý Khách Hàng,

Trước hết, chúng tôi xin trân trọng cảm ơn Quý Khách Hàng đã quan tâm đến các dịch vụ của VIHABRAND. Chúng tôi trân trọng kính mời Quý Khách Hàng hợp tác và sử dụng dịch vụ của chúng tôi.

Trong trường hợp Quý Khách Hàng có bất kỳ thắc mắc hoặc cần làm rõ thêm nội dung liên quan đến thư tư vấn dịch vụ, xin vui lòng liên hệ với chúng tôi theo thông tin sau:
📞 Hotline: 0939 50 22 55 – 0933 50 22 55 – 0934 186 339
✉️ Email: cskh.vihabrand@gmail.com
🌐 Website: https://vihabrand.vn | https://dangkythuonghieu.org

Chúng tôi xin chân thành cảm ơn và mong muốn được đồng hành, hợp tác lâu dài cùng Quý Khách Hàng trong thời gian tới.

Trân trọng!